Hải Thanh, huyện Tĩnh Gia, Thanh Hóa. Là một xã đông dân cư chủ yếu người dân nơi đây là đi biển, kiếm sống bằng nghề đánh bắt, buôn bán hải sản và làm nước mắm.

Để tìm hiểu về bí quyết gia truyền và vị thơm ngon của một loại nước mắm được mệnh danh là ''nước mắm Ba Làng'', phóng viên tạp chí Doanh Ngiệp Doanh nhân & thương hiệu đã tìm đến một cơ sở nước mắm Hằng Nam, thôn Thượng Hải xã Hải Thanh.

Bước vào cơ sở sản xuất nước mắm của chị Hằng chúng tôi đã cảm nhận được mùi thơm ngào ngạt như muôn ăn liền từ những chiếc chum, vại, bể được đặt ngăn nắp trong một diện tích nhà khá rộng và che đậy cẩn thận. Chúng tôi được tận mắt nhìn và cầm những chai nước mắm lên, màu nước trong chai tựa như màu cánh của con gián tươi rói và có hương vị ngọt đậm của cốt cá

 Những chiếc chum, vại, bể được đặt ngăn nắp

Những chai nước mắm, mắm tôm và mắm chua làm nên tên tuổi thương hiệu nước mắm Hằng Nam

Qua những lời tâm sự chị Hằng cho biết: Mặc dù sinh ra trong gia đình có nghề làm nước mắm gia truyền, gia đình khó khăn lại đông anh em nên học hết lớp 7 chị đã phải theo nghề để phụ giúp bố mẹ lo cho gia đình tăng thêm nguồn thu nhập. Đến năm 1989, chị lập gia đình, chị lấy chồng cùng quê, nhận thấy ở địa phương hầu hết người dân nơi đây đều làm nghề đánh bắt hải sản, sản lượng đánh bắt được nhiều và đây cũng chính là nguồn nguyên liệu, thuận lợi cho việc chế biến nước mắm. Bằng những kinh nghiệm đã học được cùng với bí quyết gia truyền của gia đình, chị đã bén duyên với nghề làm nước mắm.

Người phụ nữ vượt khó làm giàu trên chính mảnh đất quê hương mình

Ban đầu vì mới xây dựng gia đình còn khó khăn nên số vốn của hai vợ chồng còn ít ỏi, nhờ vay mượn nên chị chỉ sản xuất được với số lượng ít rồi hai vợ chồng tự chở đi bán rong ở các địa phương và ở các chợ. Nhờ có tay nghề dẫn đến chất lượng nước mắm ngon, sạch, đảm bảo nên sản phẩm của chị đã dần chinh phục được người tiêu dùng.Từ cơ sở nhỏ lẻ dần phát triển hơn cộng với uy tín, đến năm 2014, chị quyết định thành lập Tổ hợp, lấy tên ''Tổ Hợp Tác Nước Mắm Hằng Nam'' với quy mô chế biến 3 loại mắm gồm: Nước mắm, mắm tôm và mắm chua được tiêu thụ rộng rãi trên thị trường.

Chân dung chị Nguyễn Thị Hằng, chủ tổ hợp tác nước mắm Hằng Nam

Nhờ sản xuất có hiệu quả, tổ hợp tác của chị đã giúp cho một số lao động ở địa phương với số lượng là 20người, lao động thời vụ với mức lương là 200.000đ/người/ngày. Trong nghề làm mắm nhiều nơi đã cải tiến việc sản xuất nước mắm để làm sao có lợi nhuận cao nhất, thì tổ hợp tác của chị Hằng vẫn duy trì chế biến nước mắm theo phương pháp cổ truyền. Chị Hằng còn cho biết thêm, để làm ra những chai nước mắm chất lượng cao, giữ được thương hiệu và uy tín không phải dễ. Nguồn hải sản nhập về phải tươi và quy trình chế biến phải rất nghiêm ngặt, tuân thủ tuyệt đối vệ sinh an toàn thực phẩm.

Người dân Làng nghề đang phơi mắm khi thời tiết nắng nóng.

Nếu chế biến đặc sản của nước mắm Ba Làng thì cá biển phải tươi, đưa về làm sạch và trộn đều với muối sạch, cho vào chum vại, lu thời gian ủ là 2 năm, sau đó kiểm tra được thì rút nỏ cho ra sản phẩm nước mắm ăn nguyên chất, đối với mắm tôm, dùng con moi tươi trộn với muối sạch, ủ thời gian 1 năm cho ra sản phẩm, mắm chua nguyên liệu con moi tươi trộn với muối sạch và thính thời gian ủ là 1 năm rồi cho ra sản phẩm. Với nghề làm mắm gia truyền của gia đình chị Hằng, tuyệt đối không sử dụng các hóa chất độc hại nên sản phẩm của Tổ Hợp Tác Hằng Nam có vị đậm đà thơm ngon của cá biển tươi.

Quy trình nghiêm ngặt ở khâu làm mắm được dân làng nghề thực hiện một cách điêu luyện

Tiếng lành đồn xa, giờ đây thương hiệu nước mắm của Tổ Hợp Tác Nước Mắm Hằng Nam đã và đang cung cấp trên khắp thị trường trong nước nhất là thị trường Hà Nội và được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng. Đặc biệt, thời gian gần đây chị Hằng được sự quan tâm của lãnh đạo địa phương, tạo điều kiện giúp đỡ, cho chị thuê mặt bằng để mở rộng cơ sở sản xuất, chế biến và sản phẩm của Tổ Hợp đã được Ban an toàn thực phẩm cấp giấy chứng nhận về đảm bảo tiêu chuẩn ATTP.

Thương hiệu nước mắm Hằng Nam có mặt trên tất cả thị trường, được cấp giấy chứng nhận về đảm bảo tiêu chuẩn ATTP.

Trao đổi với phóng viên chị Hằng chậm trãi nói, đúng cuộc đời tôi sinh ra thật khổ, gia đình mẹ đẻ thì nghèo, bên chồng còn nghèo hơn, hai vợ chồng ở riêng hai bàn tay trắng mọi thứ đều do hai đôi bàn tay tạo dựng, cuộc sống chưa có gì là đỡ vất vã, anh sâm chồng chị, đột ngột qua đời để lại cho chị hai con nhỏ nhưng vì cuộc sống vì con cái chị phải bương chãi, lăn lộn sáng nắng chiều mưa chị phải đương đầu để kiếm tiền nuôi con ăn học. Để có cuộc sống tốt hơn như ngày hôm nay chị phải đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt và đôi khi bằng cả máu của mình, giờ đây chị rất mãn nguyện với những gì mà chị đã bỏ ra để có ngày hôm nay, chị tự hào những thành quả, cuộc sống, nhất là niềm tự hào về hai đứa con của chị, cháu trai đầu sinh năm 1990, hiện đang công tác tại nhà máy in Trung ương đảng, cháu gái thứ hai sinh năm 1995, đang là CSPCCC, thành phố Hà Nội. Với tâm huyết của chị luôn giữ nghề chế biến gia truyền, phát huy tiềm năng phát triển kinh tế, đưa sản phẩm của tổ hợp có mặt trên khắp thị trường trong và ngoài nước, góp phần xây dựng đất nước cùng phát triển vững mạnh toàn diện.

Lâm Ngọc Thêm